To historyczny dzień dla Gdyni i całej Polski
Polska może pochwalić się kolejnym obiektem wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Komitet Światowego Dziedzictwa podczas 48. sesji zdecydował o wpisaniu Modernistycznego Centrum Gdyni na prestiżową listę, na której znajdują się najcenniejsze zabytki i miejsca o wyjątkowej wartości dla całej ludzkości. To 18. polski obiekt wyróżniony w ten sposób oraz jeden z nielicznych na świecie przykładów niemal od podstaw zaprojektowanego modernistycznego miasta portowego.
Reklama
Dzięki temu Polska umocniła swoją pozycję w gronie krajów posiadających najcenniejsze zabytki świata, a Gdynia ma szansę stać się jeszcze popularniejszym kierunkiem turystycznym dla miłośników architektury, historii i miejskich spacerów.
Dlaczego modernistyczna Gdynia zachwyciła UNESCO?
Śródmieście Gdyni powstało w niezwykle krótkim czasie – między I i II wojną światową – kiedy niewielka rybacka osada zmieniła się w nowoczesny port i symbol odrodzonej Polski. Charakterystyczne białe kamienice, zaokrąglone narożniki, poziome pasy okien, funkcjonalna zabudowa oraz liczne nawiązania do morza tworzą spójną urbanistyczną całość, uznawaną dziś za jedno z najwybitniejszych osiągnięć architektury modernistycznej XX wieku.
Reklama
Ile miejsc UNESCO znajduje się na świecie?
Obecnie na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO znajduje się 1273 obiekty z całego świata. Są to miejsca o wyjątkowym znaczeniu kulturowym i przyrodniczym, uznawane za wspólne dziedzictwo ludzkości.
Polska ma już 18 obiektów UNESCO. Oto pełna lista
1. Stare Miasto w Krakowie (1978)
Pierwszy polski obiekt na liście UNESCO. Zachwyca Rynkiem Głównym, Sukiennicami i Wawelem.
2. Królewskie Kopalnie Soli w Wieliczce i Bochni (1978, rozszerzenie 2013)
Podziemne komory, kaplice wykute w soli i setki kilometrów korytarzy.
3. Auschwitz-Birkenau (1979)
Najważniejsze miejsce pamięci ofiar niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady.
4. Puszcza Białowieska (1979, rozszerzenia 1992 i 2014)
Ostatni fragment pierwotnych lasów Europy i dom żubra.
5. Historyczne Centrum Warszawy (1980)
Odbudowane po II wojnie światowej jako wyjątkowy przykład rekonstrukcji zabytkowego miasta.
6. Stare Miasto w Zamościu (1992)
Renesansowe „miasto idealne”, zaprojektowane przez Bernardo Morando.
7. Średniowieczny zespół miejski Torunia (1997)
Miasto Mikołaja Kopernika z doskonale zachowaną gotycką zabudową.
8. Zamek Krzyżacki w Malborku (1997)
Największy ceglany zamek świata.
9. Kalwaria Zebrzydowska (1999)
Wyjątkowe krajobraz kulturowy.
10. Kościoły Pokoju w Jaworze i Świdnicy (2001)
Największe drewniane budynki religijne o konstrukcji szkieletowej w Europie.
11. Drewniane kościoły południowej Małopolski (2003)
Arcydzieła dawnego budownictwa sakralnego.
12. Park Mużakowski (2004)
Wybitny przykład europejskiej sztuki ogrodowej na pograniczu Polski i Niemiec.
13. Hala Stulecia we Wrocławiu (2006)
Ikona nowoczesnej architektury żelbetowej.
14. Drewniane cerkwie w polskim i ukraińskim regionie Karpat (2013)
Unikalna architekturą i polichromiami.
15. Kopalnie rud ołowiu, srebra i cynku oraz system gospodarowania wodami podziemnymi w Tarnowskich Górach (2017)
Wyjątkowe dziedzictwo techniki i górnictwa.
16. Krzemionkowski Region Prehistorycznego Górnictwa Krzemienia Pasiastego (2019)
Jedna z najlepiej zachowanych prehistorycznych kopalni na świecie.
17. Pradawne i pierwotne lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy (udział Polski – wpis rozszerzony 2021)
Międzynarodowy obiekt chroniący wyjątkowe lasy bukowe.
18. Modernistyczne Centrum Gdyni (2026)
Najmłodszy polski wpis na listę UNESCO i wyjątkowy przykład nowoczesnego miasta portowego z okresu międzywojennego.
Dlaczego warto odwiedzać miejsca UNESCO?
Podróżowanie szlakiem obiektów UNESCO to gwarancja zobaczenia miejsc o światowej randze. To nie tylko piękne zabytki i spektakularne krajobrazy, ale również autentyczne historie, niezwykła architektura i możliwość poznania dziedzictwa, które przetrwało setki, a nawet tysiące lat.
Dla turystów oznacza to:
- możliwość zobaczenia miejsc uznanych za najcenniejsze na świecie,
- pewność wysokiego poziomu ochrony i zachowania zabytków,
- wyjątkowe atrakcje dla całych rodzin,
- doskonały pomysł na weekendowe i wakacyjne podróże po Polsce,
- odkrywanie historii w atrakcyjny i inspirujący sposób.
Nowy wpis Gdyni sprawia, że lista polskich obiektów UNESCO staje się jeszcze bardziej różnorodna – od średniowiecznych miast i królewskich kopalni soli, przez dziewicze lasy, po modernistyczną architekturę XX wieku. To doskonały pretekst, aby zaplanować kolejną podróż i przekonać się, dlaczego polskie miejsca UNESCO zachwycają turystów z całego świata.
UNESCO w liczbach
- Liczba obiektów na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO: 1273.
- Liczba państw, na których terenie znajdują się wpisane obiekty: 172.
- Obiekty kulturowe: 991.
- Obiekty przyrodnicze: 240.
- Obiekty mieszane (kulturowo-przyrodnicze): 42.
- Liczba polskich wpisów: 18.
- Najnowszy polski obiekt na liście: Modernistyczne Centrum Gdyni (wpis w 2026).
Modernistyczne akcenty w centrum Gdyni są widoczne m.in. w licznych budynkach, kamienicach i pojedynczych detalach (zbiór fotografii, modernizmgdyni.pl)